Afval scheiden

Afval is eigenlijk geen afval maar een grondstof als we het kunnen hergebruiken. Alleen door afval te scheiden kan een groot deel van de materialen gerecycled worden. Ideaal voor onszelf en het milieu, want zo besparen we nieuwe grondstoffen, energie en geld. Het helpt daarmee zelfs tegen klimaatverandering omdat er minder CO2 wordt uitgestoten.

Inhoud

De belangrijkste tips

Dit zijn de belangrijkste tips en veel voorkomende foutjes om op de beste manier afval te scheiden:

Wat gebeurt er met het gescheiden afval?

We gooien in Nederland ongeveer 500 kg aan afval per persoon per jaar weg2, waarvan zeker 80% gescheiden ingeleverd zou kunnen worden. Nu is dat nog 60%2, oftewel 200 kg afval. Sommigen beweren dat al het afval uiteindelijk alsnog op één grote hoop komt, maar dat is niet waar.

Glas, gft-afval, papier, klein chemisch afval, plastic, textiel, blik, drinkpakken, elektrische apparaten, grof tuinafval, bouwafval, en restafval worden allemaal apart verwerkt. Sommig afval kan direct hergebruikt worden, zoals kleding die nog goed is. Vervolgens kunnen de materialen uit elkaar worden gehaald. 54% van al het afval wordt daarna gecomposteerd of gerecycled tot nieuwe grondstoffen3.

Als er in het gescheiden nog veel dingen zitten die er niet in thuis horen, wordt het vrijwel altijd verbrand. Dit levert energie op, maar ook CO2-uitstoot. De resten (slakken) die overblijven kunnen gedeeltelijk gebruikt worden voor het aanleggen van wegen. Zelden wordt afval gestort, want dit is in Nederland verboden voor stoffen die herbruikbaar of brandbaar zijn.

Kortom: Zorg ervoor dat je zo goed mogelijk gescheiden is, zodat zo min mogelijk in de afvalverbranding terecht komt en zo veel mogelijk gerecycled wordt.

Hoe goed scheiden we ons afval?

Niet al het al het afval in Nederland wordt even goed gescheiden. Metaal wordt heel goed gescheiden omdat het met magneten uit het restafval wordt gehaald. Textiel daarentegen wordt minder dan één derde gescheiden.
Afval typeGescheiden ingeleverd
Gft 86 kg / 144 kg (60%)
Papier en karton 52 kg / 66 kg (78%)
Glas 20 kg / 28 kg (73%)
Plastic verpakkingen 14 kg / 25 kg (59%)
Elektrische apparaten, spaar- en ledlampen 9 kg / 18 kg (49%)
Metalen verpakkingen 6,7 kg / 7,1 kg (95%)
Textiel 4,7 kg / 15 kg (31%)
Drinkpakken 1,8 kg / 1,8 kg (50%)
Klein chemisch afval 1,2 kg / 1,2 kg (86%)

Misverstanden over afval scheiden

Nee… het is veel beter voor het meeste afval het van te voren te scheiden. Papier, textiel, glas, en gft kunnen niet goed gerecycled worden als het gemend is. Papier en textiel worden bijvoorbeeld nat en vies als het gemengd wordt. Als glas breekt verspreiden er vele kleine scherpe stukjes door al het afval. Gft blijft plakken aan ander afval en raakt vervuild met bijvoorbeeld stukjes plastic waardoor het moeilijk te scheiden is.

Staal en ijzer kan wel makkelijk achteraf gescheiden worden met magneten. Het probleem is dat aluminium niet aangetrokken wordt door magneten en je niet altijd makkelijk kunt zien waar je blikje van is gemaakt. Daarom is het goed ze toch apart in te leveren.

Als je gemeente nascheidingsinstallaties heeft zouden alleen plastic en drinkpakken niet per se apart ingeleverd hoeven worden. Deze installaties zijn echter duur en er zijn er niet genoeg van in Nederland. Daarom kan elke gemeente zelf kiezen of ze het apart laten inleveren of niet.

Nee… Het is zelfs financieel gunstiger het afval apart te verwerken. Het gebeurt alleen wanneer het gescheiden afval te vervuild is om apart te verwerken, bijvoorbeeld als er te veel plastic bij het gft zit.

Nee… Huishoudens veroorzaken bijna net zo veel afval als bedrijven in Nederland4. Dus het maakt zeker een groot verschil hoe we als consumenten ermee omgaan.

Nee… Als je gft-bak buiten staat zijn de schimmels helemaal geen probleem voor de gezondheid. Zelfs binnen blijkt uit onderzoek dat het niet gevaarlijk is zolang je het bakje minimaal één keer per week leegt en schoonmaakt.

Zowel het verbranden als het composteren van gft-afval heeft negatieve effecten voor het milieu, maar composteren heeft vele andere voordelen:

Er wordt compost van gemaakt voor boeren en tuinders, wat beter voor het milieu is dan kunstmest, tuinaarde of potgrond. Er kan biogas van worden gemaakt, waarmee relatief duurzame energie wordt opgewekt. Het is goedkoper dan het te verbranden samen met het restafval. En als laatste is er in Nederland onvoldoende capaciteit in de afvalenergiecentrales om al het tuinafval te verbranden. Genoeg redenen dus om gft-afval te composteren.

Het klopt dat er iets meer transport komt kijken bij het gescheiden inzamelen van afval, maar de uitstoot daarvan komt nog niet in de buurt van de winst van het gescheiden verwerken van afval.

Voor staal en ijzer klopt dit, maar voor aluminium niet. 30% van de metalen verpakkingen is aluminium en dit wordt niet aangetrokken door magneten. Bij nieuwe afvalinstallaties kunnen ze het aluminium steeds beter scheiden, maar het is zeker nog niet perfect. Gooi het daarom bij het plastic en de drinkpakken, tenzij jouw gemeente deze niet samen met het plastic en de drinkpakken ophaalt. Kijk voor de zekerheid op de website van je gemeente voor de juiste info.

Nee dit is wettelijk verboden. Als de gemeente een jaar extra geld overhoudt aan de afvalstoffenheffing, moeten ze dit het volgende jaar verrekenen.

Deel deze EcoTip

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

– over de schrijver – 

Florian Meeuwsen

Florian Meeuwsen

Florian Meeuwsen behaalde zijn master Global Health aan de Universiteit van Maastricht. Na zijn studie werkte hij enkele jaren als project manager bij ELIV in Taipei, een organisatie gericht op het verhelpen van armoede en sociale problemen in kleinere lokale gemeenschappen in Azië. Daar raakte Florian steeds meer geïnteresseerd in de relatie tussen de mens en de aarde en de impact van klimaatverandering. Uit die combinatie van studie, werkervaring en de wens een positieve bijdrage te kunnen leveren aan het tegengaan van de klimaatverandering, ontstond Alive to Earth.

Compenseer je uitstoot
door bomen te planten

Het is nog nooit zo essentiëel geweest een positieve bijdrage te leveren aan het klimaat. Bomen planten is volgens wetenschappers een van de beste manieren om klimaatverandering tegen te gaan. Dus word vandaag nog CO2-neutraal!